Малта воведе необична мерка против сообраќајните гужви: младите до 30 години можат да добијат вкупно 25.000 евра ако доброволно се откажат од возачката дозвола на пет години. Парите се исплаќаат по 5.000 евра годишно, а по истекот на периодот има услови за повторно добивање дозвола.
Малта, една од најгусто населените европски држави, воведе радикална мерка со цел да го намали бројот на автомобили и секојдневните сообраќајни гужви. Државата нуди финансиски стимул до 25.000 евра за оние што ќе се согласат привремено да се откажат од возачката дозвола.
Според условите на програмата, мерката е наменета за млади до 30 години кои поседуваат сопствен автомобил и имаат најмалку седум години возачко искуство на Малта. Доколку учесникот прифати да ја „предаде“ дозволата на период од пет години, ќе добива 5.000 евра годишно, што на крај прави вкупно 25.000 евра.
Властите ја правдаат мерката со бројките: иако Малта има нешто повеќе од половина милион жители, на островите се регистрирани над 400.000 автомобили, а бројот продолжува да расте. Токму тоа, според локалните институции, ја прави мобилноста една од најголемите секојдневни маки – од изгубено време во колони, до поголем притисок врз инфраструктурата.
Програмата има и јасни правила за да се избегнат „дупки“ во системот. По истекот на петте години, учесниците можат повторно да аплицираат за возачка, но прво мора да завршат 15 часа возење во овластена автошкола. Ако некој сака да ја врати дозволата предвреме, ќе мора да ги врати парите што ги добил преку субвенцијата.
За реализација на мерката, државата обезбедила вкупен буџет од 25 милиони евра, што значи дека бројот на корисници е ограничен. Мерката е дел од поширок пакет, во кој Малта паралелно промовира алтернативи – меѓу нив и јавен превоз што во одреден период е направен бесплатен, но властите признаваат дека тоа само по себе не било доволно да го запре растот на приватните автомобили.
Идејата предизвика поделени реакции. Едни ја гледаат како паметен начин да се „купи време“ и да се намали притисокот врз патиштата, особено кај младите кои полесно можат да сменат навики. Други, пак, ја критикуваат како прескапа мерка што нема да направи голема разлика, бидејќи проблемот е системски и бара поголеми инвестиции и промени во урбаната мобилност.
Како и да е, примерот на Малта веќе привлекува внимание низ Европа – затоа што отвора прашање колку далеку се подготвени државите да одат за да го намалат сообраќајниот хаос и зависноста од автомобилот.
